Çocuk yetiştirmek, anne ve babanın birlikte yürüttüğü uzun soluklu bir yolculuktur. Bu yolculukta ebeveynlerin her konuda aynı düşünmesi beklenmez; çünkü her yetişkin farklı bir aile yapısından, farklı deneyimlerden ve farklı değerlerden gelir. Ancak çocuğa yönelik kurallar ve sınırlar söz konusu olduğunda ebeveynler arasındaki belirgin farklılıklar, çocuk için kafa karıştırıcı bir hâl alabilir.
Bu noktada ebeveynlerin en sık dile getirdiği durumlardan biri şudur:
“Ben izin vermediğimde çocuğum hemen babasına gidiyor. Babası izin verince de benim söylediğimin bir önemi kalmıyor. Ne yapmalıyız?”
Bu sorunun yanıtı, ebeveynlerin her konuda birebir aynı davranmasından çok temel kurallarda ortak bir dil oluşturabilmesinde ve bu dili tutarlı bir şekilde sürdürebilmesinde saklıdır.
Çocuklar Neden Tutarlılığa İhtiyaç Duyar?
Okul öncesi dönemdeki çocuklar, dünyayı anlamlandırırken büyük ölçüde çevrelerindeki yetişkinlerin tepkilerinden yararlanır. Hangi davranışın kabul gördüğünü, hangisinin sınırı aştığını ebeveynlerinin tutumlarını gözlemleyerek öğrenirler.
Kuralların ve sınırların öngörülebilir olması, çocuğun kendini güvende hissetmesine yardımcı olur. Neyle karşılaşacağını bilen çocuk, çevresini daha kolay anlamlandırabilir ve kendi davranışlarını düzenlemeyi daha rahat öğrenebilir.
Bu nedenle sınırlar bir “yasak” değil; aksine çocuğa güven veren bir çerçevedir.
Farklı Tutumlar Çocuğa Nasıl Yansıyabilir?
Aynı davranışa bir ebeveynin “hayır”, diğerinin “evet” demesi, çocuğun hangi kuralın geçerli olduğunu anlamasını zorlaştırabilir.
Zaman içerisinde bazı çocuklar, isteğini kabul ettirebilmek için ebeveynlerden birine yönelmeyi bir yöntem olarak kullanmaya başlayabilir. Bu durum çoğu zaman çocuğun “kuralsızlığı” değil; yetişkinlerin tutumları arasındaki farkı fark etmesinin doğal bir sonucudur.
Ebeveynlerden birinin sürekli “kural koyan”, diğerinin ise sürekli “izin veren” konumunda kalması, ebeveynlerin kendi aralarında da gerginlik yaşamasına yol açabilir.
Her Konuda Aynı Düşünmek Gerekir mi?
Ebeveynler arasında tutarlılık, iki yetişkinin her konuda aynı şekilde davranması anlamına gelmez.
Önemli olan; uyku saati, ekran süresi, yemek düzeni, güvenlik kuralları ve kabul edilmeyen davranışlar gibi temel konularda ortak bir tutum belirlenmesidir.
Ortak Bir Dil Oluşturmak
Anlaşmazlıklar Çocuğun Yanında Tartışılmalı mı?
Ebeveynlerin bazı konularda farklı düşünmesi oldukça doğaldır. Ancak çocuğa yönelik bir kural ya da karar konusunda yaşanan anlaşmazlığın çocuğun yanında tartışılması, çocuğun hem kurala hem de ebeveynlere duyduğu güveni sarsabilir.
Bu nedenle o an verilen karara destek olmak, farklı düşünülen noktaları ise çocuk yanınızda değilken konuşmak daha destekleyici bir yaklaşım olacaktır.
Ebeveynlerin mesajı net olmalıdır:
“Annen ve ben bir ekibiz. Kararları birlikte veririz.”
Ebeveynler arasındaki tutarlılık, çocuğun kendini güvende hissetmesinin ve sınırları sağlıklı bir şekilde içselleştirmesinin en önemli destekçilerinden biridir. Bu süreçte amaç kusursuz bir uyum yakalamak değil; temel konularda ortak bir tutum geliştirerek çocuğa öngörülebilir ve güven veren bir ortam sunmaktır.
